БРОНХИАЛДЫ ДЕМІКПЕ ЖӘНЕ ГАСТРОЭЗОФАГЕАЛДЫ РЕФЛЮКС АУРУЫМЕН АУЫРАТЫН ЕГДЕ ЖАСТАҒЫ НАУҚАСТАРДЫҢ ӨМІР СҮРУ САПАСЫН БАҒАЛАУ

Abstract

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының бағалауы бойынша, 2019 жылы бронхиалды демікпе шамамен 262 млн адамды қамтып, шамамен 455 мың өлім жағдайымен байланысты болды [1]. Global Burden of Disease (GBD) 2019 жобасының жүйелі талдауы бұл ауқымды нақтылайды: 2019 жылға 262,41 млн таралған жағдай, 461,07 мың өлім және 21,55 млн DALY (disability-adjusted life years — мүгедектікке түзетілген өмір жылдары) [2]. Демікпе кезіндегі өлім-жітім ауыртпалығының едәуір дәрежеде үлкен жастағы топтарға «ығысқаны» аса маңызды. GBD 2019 деректері бойынша өлімнің ең жоғары абсолюттік саны 75–79 жастағы ер адамдарда және 80–84 жастағы әйелдерде тіркелген, ал жасқа-спецификалық өлім-жітім көрсеткіштерінің ең жоғары мәні 95 жастан асқан адамдарға тиесілі болды [3] (1-сурет). Қоғамдық денсаулық сақтау тұрғысынан бұл мынаны білдіреді: егде жастағы топтарда демікпенің салыстырмалы түрде орташа таралуына қарамастан, диагностикалық және терапиялық қателіктердің салдары асқынулар жиілігінің, ауруханаға жатқызулардың және өлім-жітімнің артуы арқылы пропорционалды емес түрде ауыр болады. Бұл заңдылықты жас ұлғайған сайын өлім-жітім көрсеткіштерінің өсуін және демікпеден болатын өлім жағдайларының басым бөлігі орта жастан кейінгі кезеңдерге сәйкес келетінін көрсететін жаһандық шолулар да қуаттайды [4].